در دنیای امروز، گوشی‌های هوشمند به همراهان همیشگی ما تبدیل شده‌اند؛ اما این حضور مداوم و بی‌وقفه در فضای مجازی بهای سنگینی برای روان ما دارد.بسیاری از جوانان و خانواده‌ها از احساس خستگی مداوم، اضطراب و این حس تلخ که از دیگران عقب مانده‌اند، شکایت می‌کنند؛ معضلی روزمره که ریشه‌ی آن را باید در تغییر الگوهای زیست اجتماعی و خطای شناختی ذهن در مواجهه با نمایش‌های آنلاین جستجو کرد.
دکتر حمید دانایی، متخصص روان‌پزشکی و مدیر گروه سلامت روان دانشگاه، در این خصوص هشدار می‌دهد که فضای مجازی ویترینی گزینش‌شده از بهترین لحظات، موفقیت‌ها و زیبایی‌های زندگی دیگران است. وقتی ما این تصویر ایده‌آل را با زندگی واقعی، روزمره و پر از چالش خود مقایسه می‌کنیم، ناخودآگاه دچار پدیده‌ای به نام خودآگاهی منفی، می‌شویم.یعنی مدام در حال عیب‌جویی از خود، ظاهر، موقعیت شغلی و زندگی خانوادگی‌مان هستیم و به مرور زمان، سرمایه روانی و اعتمادبه‌نفس خود را فدای یک استاندارد دروغین می‌کنیم.
تداوم این روند باعث شکل‌گیری حس فراگیر جاماندن یا همان ترس پنهان از عقب‌ماندگی می‌شود؛ ترسی که القا می‌کند دیگران در حال تجربه سفرهای لوکس، موفقیت‌های پی‌درپی و زندگی بی‌دغدغه‌ای هستند و ما در حال از دست دادن فرصت‌های طلایی زندگی هستیم.
این حس مخرب، انرژی روانی خانواده‌ها را به شدت تحلیل می‌برد، صمیمیت میان اعضا را کم‌رنگ می‌کند و گاه به کلافگی، پرخاشگری و انزوای اجتماعی منجر می‌شود.بررسی‌های میدانی نشان می‌دهد چرخه‌ی معیوب مقایسه معمولاً در سکوت شب و هنگام مرور فیدهای شبکه‌های اجتماعی شدت می‌گیرد؛ جایی که افراد پس از ساعت‌ها کار و خستگی روزانه با دیدن موفقیت‌های ظاهری همکاران یا آشنایان، دچار افت شدید خلق و احساس ناکافی بودن می‌شوند.
این‌جا دقیقاً همان نقطه‌ای است که ذهن انسان، واقعیتِ تمام‌عیار و پرچالش زندگی خود را با پشت‌صحنه‌های حذف‌شده دیگران مقایسه می‌کند و نتیجه‌ای جز خودسرزنش‌گری به دست نمی‌آورد.
برای رهایی از این تله‌ی ویرانگر، اجرای چند گام ساده و کاربردی پیشنهاد می‌شود: نخست، تعیین مرزهای مشخص و رژیم مصرف دیجیتال مانند اختصاص تنها یک تا دو ساعت در روز به شبکه‌های اجتماعی و منع اکید ورود گوشی به اتاق خواب پیش از استراحت.دوم، تغییر نگاه به محتوای فضای مجازی و یادآوری این اصل کلیدی که هیچ‌کس تمام ابعاد زندگی‌اش را به نمایش نمی‌گذارد.
سوم، پاکسازی محیط دیجیتال با آنفالو یا بی‌صدا کردن صفحات استرس‌زا و جایگزینی آن‌ها با محتوای آموزشی و الهام‌بخش. و چهارم، تقویت ارتباطات حضوری و گفت‌وگوهای صمیمانه رودررو که قدرتمندترین پادزهر در برابر توهمات و تنهایی‌های مدرن است. آرامش درون، بسیار باارزش‌تر از هر لایک و بازخوردی در این دنیای ساختگی است.
